1 juni 2011
Sensoren houden oogje op zelfstandig wonende ouderen
Ouderen wonen het liefst zo lang mogelijk zelfstandig. Maar hoe beoordeel je of ze nog wel goed voor zichzelf zorgen? Onderzoekers binnen het project ALwEN (Ambient Living with Embedded Networks) hebben een antwoord klaar: draadloze sensornetwerken. Met een groot draadloos netwerk van kleine sensoren - zo klein als een luciferdoosje - in een woonhuis, identificeren ze de activiteiten van de bewoners.
afbeelding 1: Reed contact op keukenkastje en temperatuursensor op de boiler
afbeelding 2: Temperatuursensor bij fornuis
afbeelding 3: Stroomsensor op de lamp
Algemene dagelijkse levensverrichtingen
Om te bepalen of een oudere nog zelfredzaam is, kijkt men welke ‘algemene dagelijkse levensverrichtingen’ (ADLs) die persoon nog uitvoeren. Wast iemand zich nog? Zorgt hij voor zijn eigen eten? Houdt hij zijn huis schoon en neem hij zijn medicijnen in? Door middel van sensor fusion zijn dergelijke activiteiten te herkennen, zonder dat een verzorger de oudere hoeft te controleren.
Het gebruikte sensornetwerk bestaat uit tientallen kleine, goedkope MyriaNed sensoren. Verschillende typen sensoren worden door het woonhuis verspreid: reed-contacten op de deuren, stroomsensoren op elektronische apparatuur, luchtvochtigheids- en temperatuursensoren in de keuken en badkamer. De uitdaging is om met zo min mogelijk (soorten) sensoren, een zo volledig mogelijk beeld van de activiteiten van de bewoner te krijgen.
Sensor Fusion
Het sensornetwerk werd drie maanden getest in een woning in Enschede. In dit “Big Brother-huis” werden 65 MyriaNed nodes opgehangen, en ook nog eens 7 camera’s om de resultaten te kunnen valideren. Verschillende proefpersonen woonden ieder een week in het huis, en voerden verschillende ADL-taken uit.
Op deze manier konden de onderzoekers bijvoorbeeld vaststellen wanneer de testpersonen gingen douchen (luchtvochtigheidssensor in de badkamer) en wanneer ze stofzuigden (accelerometer op de stofzuigerslang).
Daarnaast verzamelden de onderzoekers een grote hoeveelheid sensordata, die nog zeker goed is voor jaren onderzoek. Volgende stap is namelijk, om ook verdere interpretaties te leren maken, door data uit verschillende sensoren te integreren. Het is bijvoorbeeld gemakkelijk te zien of het electrisch fornuis aanstaat, maar is oma echt aan het koken, of is ze vergeten het fornuis uit te zetten en zit ze tv te kijken?
Draadloze sensornetwerken in de zorg
Draadloze sensornetwerken worden in de wetenschap steeds meer gezien als goedkope oplossing voor veel problemen in de gezondheidszorg. De sensornodes zijn klein en goedkoop, en het zelforganiserende netwerk is snel aan te leggen en op te schalen. Hierdoor is het mogelijk om eenvoudig en snel een netwerk aan te leggen, als wordt getwijfeld aan iemands zelfstandigheid of gezondheid. Ook zijn dergelijke sensoren uitermate geschikt om mensen met ziekten als dementie of epilepsie in de gaten te houden.
Onderzoeksproject
Het ALwEN project onderzoekt verschillende toepassingen van sensortechnologie in de gezondheidszorg. Doel is om mensen zo lang mogelijk zelfstandig te laten wonen. Het project wordt gesubsidieerd door het Point-One innovatieprogramma van AgentschapNL en loopt nog tot eind 2011.
Aan het project doen mee: DevLab (coördinator), de technische universiteiten van Twente, Eindhoven en Delft, de Vrije Universiteit Amsterdam, Roessingh R&D, Philips, Embedded Systems Institute en Holst Centre.
Toekomst
DevLab is de industriële partner in het ALwEN project. DevLab is een coöperatieve vereniging van 12 MKB bedrijven, die gezamelijk onderzoek doen. De MyriaNed draadloze sensortechnologie is binnen DevLab ontwikkeld.
Na afloop van het project zal een aantal van de aangesloten bedrijven de resultaten gebruiken om een commercieel product te ontwikkelen op basis van sensortechnologie.
