Column & Opinie Jan W. Veltman

Over Jan W. Veltman

Als onafhankelijk consultant is Jan sinds 1 januari 2000  betrokken bij de ontwikkeling, marketing en sales van de nieuwste technologieën.

Via zijn columns geeft Jan al vanaf 2006 zijn wereldbeeld weer. Hierbij probeert hij helderheid te scheppen in de wonderlijke wereld van techniek, de mens en de actualiteit.

Lightyears ahead

(Of: "China first?")

Leest u ook wel eens een uitspraak waarvan u denkt: ” ik zou dat zo toch niet zeggen”? Het overkwam mij enige weken geleden. Ik was aan het lezen over die diefstal van ASML IP (Intellectual Property) in de Verenigde Staten door een tweetal Chinese medewerkers. De algemene opinie was ‘daar zal de Chinese overheid wel achter zitten’. Ik moet beamen dat dit ook míjn eerste associatie was. Nu is bekend dat van alle overheden, in het bijzonder de Chinese niet werkelijk uitblinkt in een genuanceerd begrip van het mijn en dijn zodra het om intellectuele rechten gaat.

Het begrip ‘mijn’ wordt beter begrepen dan het ‘dijn’. Of misschien is dijn wel een Chinese verbastering van “Das ist mein”. Dat zou dan de gretigheid verklaren waarmee deze overheid zich bezig houdt met het vergaren van de intellectuele eigendommen van anderen. Niet dat andere overheden zich daar niet aan vergrijpen, ook de westerse wereld kan hier wat van. Neem alleen maar de informatiehonger van de Amerikaanse NSA. Na de publicaties van Edward Snowden hebben we een redelijk idee wat er zoal over, en van ons verzameld wordt.
Dat deze Chinese interpretatie van ‘mijn en dijn’ succesvol is blijkt wel uit het feit dat zij van uit vrijwel het niets een bloeiende telecommunicatie industrie hebben weten op te bouwen, zo succesvol dat Huawei inmiddels voorop lijkt te lopen wat de 5G ontwikkelingen betreft. Mondiaal zijn volgens mij alleen Nokia en Ericsson nog voldoende grote tegenspelers.

Helemaal zonder schuld zijn wij hieraan zelf ook niet. In onze hebzucht naar een deel van de Chinese markt hebben Westerse firma’s zich regelmatig laten verleiden om een deel van hun IP- en productiekennis in te leveren om toch maar in China te mogen leveren en produceren.
Zo is er (on-)gecontroleerd veel kennis en knowhow naar China verdwenen, kennis waar uiteindelijk geen of onvoldoende betaling tegenover stond.

In het licht van deze ontwikkelingen is het dus niet vreemd dat de Chinese overheid zijn pijlen nu op de IC industrie richt. Vooral niet nu ze de hete adem van Amerikaanse sancties en IP-recht in de nek voelen.
Xi Jinping (de Chinese president en alleenheerser) heeft vorig jaar al aangegeven dat een eigen Chinese IC industrie top prioriteit is.
Daarom zou het vreemd zijn om niet te verwachten dat de Chinezen erg in ASML, als ’s werelds grootste leverancier van Chip machines, geïnteresseerd zijn. Van de genoemde diefstal weten we het fijne niet af, daarvoor bereikt ons te weinig informatie. Wat mij wel opviel was dat Peter Wennink, de CE0 van ASML, ineens Samsung, toch een van hun grootste klanten, noemde als bedrijf waaraan deze informatie aangeboden is. Dat Samsung hier niet blij mee is zal duidelijk zijn, wel opvallend was dat zij wel bij het persbericht betrokken zijn geweest. Voor mij een teken dat er veel meer speelde dan dat wat de pers bereikt heeft.

In dit licht gezien vraag ik me af wat Peter Wennink bedoelde toen hij aangaf dat ASML nog lichtjaren op de Chinezen voor ligt? Impliceert dit dat ASML zijn voorsprong nog tientallen jaren kan behouden en deze wellicht nog verder kan uitbouwen?
Mijn verwachting is dat deze uitspraak vooral bedoeld is voor de ASML aandeelhouders. Deze belangrijke groep, eigenlijk de eigenaren van ASML, moet natuurlijk gerustgesteld worden. Mij zou dit dan weer niet geruststellen, zelf zou ik liever horen met welke strategie ASML gaat komen om te voorkomen dat China deze belangrijke kennis in huis haalt. Een voorgenomen keuze om ook aan China deze machines te leveren lijkt me dan ook levensgevaarlijk. De huidige Chinese overheid lijkt mij niet betrouwbaar genoeg om goede afspraken mee te maken.

Trump mag dan misschien denken dat hij met ‘America first’ een uniek statement heeft, maar voor China is het al eeuwen ‘China first’, tenslotte zien zij al sinds de dagen van de grote keizers andere volken, en dus ook de westerse mens, als barbaar en afspraken met barbaren hoef je tenslotte niet serieus te nemen, toch?…..