Column & Opinie

Van e-totaal naar e-minimaal?

(Of: "Draait een Tsunami in Azië onze energievoorziening de nek om?")

Volgt u het nieuws uit Japan ook zo nauwlettend? Wat is nu de werkelijke situatie bij Fukushima? Is het onder controle of doet men maar wat?
Op deze, en meer, vragen wacht de wereld nog aldoor op een duidelijk antwoord. Dé vraag, die nog niet gesteld is, kan inmiddels wel beantwoord worden. Viel dit ongeluk binnen de statistische ramingen waarop een bouwvergunning afgegeven is? Het antwoord zal een duidelijk nee moeten zijn. Gezien de ongecontroleerde chaos die nu bij dit nucleaire complex heerst is er geen ander antwoord mogelijk.Of toch? Zou ook dit ongeval toch binnen de statistisch te verwachten ongevalmogelijkheden vallen?
Dit zou nog schrijnender zijn! Het zou betekenen dat deze ramp in deze vorm voorkomen had kunnen worden. Voor fouten in het voorstellingsvermogen om rampen te voorspellen kan nog enig begrip opgebracht worden. Voor het negeren van veiligheidsmaatregelen, of het onvoldoende nemen van beschermende maatregelen is geen begrip mogelijk!
Dit is, als je met nucleaire energie speelt, onvergeeflijk! De reacties en geslotenheid van Tepco, eigenaar van de centrale, doet hier het ergste vermoeden. Hier ligt een duidelijke taak, niet alleen voor de Japanse overheid, maar voor de wereldgemeenschap als geheel. Hier moeten we van leren, dit soort rampen en chaos zullen bij de bestaande centrales voorkomen moeten worden.
Wat wordt nu de les die we hier van moeten leren? Gaan we nu als een los geslagen projectiel alle nucleaire centrales uitschakelen? Of is er een betere, gestructureerde manier om hier mee om te gaan.
Zo niet voor de Duitse regering. Deze heeft, onder druk van verkiezingen, al een richting gekozen. Voorlopig sluiten van de oudste centrales, maar of dit genoeg is om de verkiezingen te winnen? Precies op de dag van deze verkiezingen, waarbij de Groenen inzetten op atoomvrije energie, wordt bekend dat het stralingsniveau veel hoger is dan gedacht.
Het effect is bekend, het CDU in Baden-Wurttemberg is na 60 jaar door de opositie van zijn troon gestoten. In Duitsland heeft dit direct effect op de landelijke politiek. Hoe gaat deze hierop reageren? Hoe kunnen ze hierop reageren?
Laten we eerst eens wat cijfers op een rij zetten, dit geeft vaak helderheid. In Europa levert kernenergie15% van de elektrische energie. Kijken we naar een aantal individuele landen dan schrik je toch even, in Europa zijn we erg afhankelijk van kernenergie geworden. Een paar voorbeelden van het percentage atoomstroom: Fr-75%, Dld-26%, België-50% en dan ons land-3% (Bron: Wikipedia).
Het zal duidelijk zijn dat het direct afschakelen erg grote gevolgen voor deze landen (en dus ook voor Nederland) zal hebben. Ons voorzichtige economische herstel zal dan direct weer instorten. Moeten we dan maar niets doen?
Ook dat is niet de goede weg. Kijken we naar de geschiedenis dan zien we dat de mensheid alle nieuwe technologieën met vallen en opstaan leert, dus ook de nucleaire. Fukushima is daarvan (naast Tsjernobyl en Three Miles Island) het duidelijkste voorbeeld. Wel zullen we ons af moeten vragen of de risico’s zoals we ons die tot nu toe gedacht hadden wel realistisch zijn én of we wel de prijs voor ongelukken willen betalen.
Ongelukken die, zoals Tsjernobyl en nu Fukushima bewijzen veel verder reiken dan lokale- of landsgrenzen.
Misschien ligt de oplossing in de ontwikkeling van nieuwe, veiligere en kleinere reactoren of juist in de snelle ontwikkeling en toepassing van alternatieven voor de bestaande, en nieuw geplande centrales in Europa en de rest van de wereld.

Naar aanleiding van bovenstaande column heeft in de maanden maart en april 2011 een poll op deze website gestaan. Hieronder treft u de uitslag aan van deze poll (Poll is inmiddels gesloten)

Wat doen we met Kernenergie na Fukushima?

Direct alle reactoren sluiten – 0%
Gradueel alle reactoren sluiten, te beginnen met de oudste – 18%
Snel nieuwe veilige reactoren ontwikkelen en de bestaande hierdoor vervangen – 29%
Niets doen, Fukushima is de uitzondering die de regel bevestigt. Het gaat nu verder goed – 18%
Alle reactoren maximaal beveiligen en die waarbij dat niet kan sluiten – 35%